„Chłopczyca” Victor Margueritte

„Chłopczyca” to powieść, która po raz pierwszy została wydana we Francji w 1922 i od razu wywołała skandal obyczajowy. Jej autorem jest Victor Margueritte (1866 – 1942), który w swoich tekstach często poruszał kontrowersyjne tematy, między innymi te związane z emancypacią kobiet.

Chłopczyca to historia Moniki Lerbier, która w młodym wieku doznaje zawodu miłosnego. Załamuje  się jej dotychczasowy porządek oraz system wartości. Nie potrafi pogodzić się z wolą rodziców, którzy optują za małżeństwem z mężczyzną wobec niej nieszczerym, tylko po to aby zabezpieczyć stabilność finansową rodziny. Ta sytuacja popycha ją do zerwania więzów z bliskimi oraz rozpoczęcia wyzwolonego, pokierowanego buntem życia. Paryski świat lat dwudziestych to enklawa intensywnej zabawy i dzikiej rozrywki, w który to klimat Monika wtapia się bez reszty.  Silna i  niezależna kobieta, którą się staje nabiera z biegiem czasu wątpliwości co do obranej drugi. Niezależność finansowa, oraz uznanie dodaje pewności – z drugiej strony nowo przyjęty styl życia i rozwiązłość,  uwiera jej kobiecą i delikatną duszę jaką była przed laty. Obraca się wśród przyjaciół – lecz jest samotna. Spotka się z wieloma mężczyznami – lecz raczej ich toleruje niż znajduje w ich ramionach spełnienie.

beznazwyWedług mnie „Chłopczyca” to dość uniwersalna powieść, która przekłada się na dzisiejszą rzeczywistość. „Chłopczyca” to taka dzisiejsza „Singielka”, która chcąc zachować swoją niezależność zatapia się w pracy,  pewna siebie walczy o swoją pozycję, pragnie bez skrępowania rozwijać swoje zainteresowania.  Broni się przed zawłaszczeniem jej przestrzeni, ale jednocześnie wciąż obawia się, że coś może niechcący stracić, pominąć.

Z powodu wstrząsającej jak na tamte czasy treści,  Victorowi Margueritte odebrano przyznaną wcześniej Legię Honorową. Doprowadziły do tego głośne polemiki prasowe oraz oburzenie czołowych postaci Akademii Francuskiej.

Nie znalazłam żadnego nowszego, polskiego wydania tej książki.  Dość sfatygowany egzemplarz, wydany pierwszy raz po wojnie w 1991  roku,  nabyłam na allegro. Autorem tłumaczenia jest Leopold Staff.  Miło by było gdyby  chociaż w formie ebooka powieść była dostępna dla szerszego grona.

Ciekawostka: Fryzura na chłopczycę (La Garçonne) została stworzona i wypromowana przez wielkiego mistrza fryzjerstwa tamtejszych czasów Antoine de Paris (Antoni Cierplikowski)

Cytat z książki:

„-Czy nie jest pani teraz równouprawniona, nawet z nadwyżką? (…) Chciała krzyknąć: „Cóż mi po tym, gdy straciłam w zamian za to wszelką radość życia? Jestem samotna i bez celu. Ludzkość zniechęca mnie do tego stopnia, że nie mam sił, by walczyć o cokolwiek…””